Traditioneel

 

Traditioneel betekent: uit een traditie. Een traditie is een gebruik dat al heel lang van vader of zoon, van moeder op dochter wordt doorgegeven. Bijvoorbeeld zoals het kerstdiner, het eieren zoeken met Pasen of de ouderwetse manier van kaas maken in Nederland.

 

Ieder land heeft zijn eigen traditionele gerechten. Deze zijn afhankelijk van de ligging en het klimaat van het land. Zo heeft ItaliŽ veel gerechten met tomaten, omdat door het warme klimaat tomaten goed groeien in ItaliŽ. Portugal heeft veel traditionele visgerechten, omdat het voor een groot gedeelte aan zee ligt en er dus veel verschillende vis en schaal- en schelpdieren vers verkrijgbaar zijn. Nederlandse traditionele gerechten, zoals hutspot en boerenkool-met-worst zijn ontstaan omdat deze groenten (kool, ui, winterpeen, aardappelen) goed groeien in de Nederlandse grond. Het zijn stevige maaltijden omdat het in Nederland in de winter koud is en de mensen stevige kost aten om toch de hele dag in de kou op het land te kunnen werken.

 

Landbouw in Schotland

 

Doordat tegenwoordig steeds meer groente in kassen gekweekt wordt, maakt het niet zoveel meer uit welke groenten traditioneel in het land groeien. We kunnen immers tomaten uit ItaliŽ  kopen (importeren) en sinaasappels uit Spanje. Hierdoor raken traditionele gerechten steeds meer uit de mode. Ze worden gezien als ouderwets.

 

In Schotland zijn ze gek op traditie. De Schotten zijn trots op hun afkomst, hun Schotse ruit, hun clan en hun land. Dit geldt ook voor de traditionele Schotse gerechten. In Schotland, vooral in de Hooglanden, worden traditionele gerechten dan ook nog regelmatig gegeten. 

 

Schotse traditionele producten

 

In Schotland zijn de volgende producten door de ligging en het klimaat traditioneel:

- Schapen(vlees): doordat er door de regen veel grasland is kunnen schapen goed grazen

- Rund(vlees): een beroemde soort van Angus runderen bij Aberdeen, graast ook

- Aardappels: groeien goed in het Schotse klimaat

- Barley, oftewel gerst: hiervan wordt whisky gemaakt

- Vis: vooral zalm (salmon), maar ook forel (trout), haring en schelvis, deze worden gevangen

  in de zeeŽn die Schotland omringen of in de vele rivieren en meren.

- Schaal en schelpdieren: doordat Schotland aan zee ligt, zijn deze makkelijk vers te krijgen

 

Hier kun je een spel spelen waarbij je schapen kunt hoeden! (klik twee keer op de vraagtekens on met spel te starten)

Foto boven van links naar rechts, schapenteelt, aardappeloogst in Schotland en Gerst (Barly), het graan waar whisky van wordt gemaakt.

 

Traditionele Schotse gerechten

 

Schotland heeft veel traditioneel Schotse gerechten die de meeste toeristen doen gruwelen. Black pudding en Haggis zijn er twee van! Hieronder vind je een aantal Schotse gerechten met uitleg en foto. Daarna vindt je een paar gerechten die je zelf, met hulp van een volwassene, kunt uitproberen.

 

Haggis is wel het meest bekende Schotse eten. Dit is waarschijnlijk omdat toeristen het zo gruwelijk vinden! Het bestaat uit een schapenmaag, gevuld met vlees. Dit vlees komt van de ingewanden (hart, lever, longen en  luchtpijp) van het schaap waar gehakt van wordt gemaakt. Dit gehakt wordt gemengd met ui, geroosterde havervlokken en kruiden. Daarna wordt de schapenmaag gekookt en afgebakken in de oven. De haggis wordt daarna opengesneden en leeg gelepeld en geserveerd met aardappelpuree en groenten zoals koolraap en wortel.

De Wilde Haggis

 

Schotten vinden het leuk om toeristen voor de gek te houden. Als je daarom aan een Schot vraagt wat haggis is, zal hij misschien antwoorden: "Een klein harig diertje waar je op moet jagen, dat twee kortere poten aan een kant heeft waardoor hij makkelijker langs de bergen kan lopen." Hier kun je een spel spelen waar je op de wilde haggis kunt jagen! Klik 'play game' en speel met je pijltjestoetsen! Vang de Haggis, maar ontwijk de druppels.

Whisky is over de hele wereld beroemd. Het is uitgevonden in Schotland. Het is een sterke alcoholische drank gemaakt van gerst. Schotland heeft een heel goed klimaat voor gerst. Whisky moet tenminste drie jaar in een houten vat rijpen. Maar sommige goede whisky's blijven wel 15 of 20 jaar in het vat om te rijpen! Als je de naam 'whiskey' ziet (met een 'e') is het Ierse of Amerikaanse whisky. Deze worden gemaakt met andere granen. Echte Schotse whisky spel je zonder 'e'.

Scottish Egg (Schots Ei) is een gerecht dat vooral bij de lunch wordt gegeten. Het bestaat uit een gekookt ei, ingepakt in een gehaktbal en gefrituurd. Onder recepten kun je zien hoe je dit gerecht thuis zelf kunt maken.  

Stovies is een gerecht dat gebruikt wordt om de restjes van de afgelopen week op te maken. Wij zouden ze kliekjes noemen. Het wordt gemaakt door wat uien te bakken in vet (van eerder gebakken vlees). Dit wordt aangevuld met wat groenten, aardappelen en stukjes overgebleven worst, kip of rundvlees. Dit wordt gestoofd (gekookt in een klein laagje water) en dan gestampt. 

Scottish Broth is een dikke, typisch Schotse soep. Traditioneel wordt de broth gemaakt met schapenvlees, maar je kunt ook kippen-broth maken met kip. De soep hiernaast is gemaakt het schapenvlees, wortel, ui, erwten, prei, knolraap en bleekselderij. Hele normale soepgroenten dus, ook voor Nederland!

Scottish Tablet is een zoete lekkernij. Het lijkt een beetje op onze borstplaat (van Sinterklaas), maar ook een beetje op harde karamel. Het bevat heel veel suiker, dus het is slecht voor je tanden en voor de lijn, maar heel erg lekker. Bij recepten kun je zien hoe je het zelf kunt maken.

Kipper is gerookte, zoute haring. Deze haring wordt gevangen in de zeeŽn rondom Schotland. De Schotten eten dit, niet schrikken, bij het ontbijt! In de sciencefiction serie Red Dwarf roept de Schotse hoofdrolspeler dan ook: 'Smoke me a kipper, I'll be home for breakfast' (Rook maar vast een kipper, ik ben voor het ontbijt weer thuis!).

Scottish porridge is Schotse havermoutpap. Deze dikke, beetje slijmerige pap wordt ook bij het ontbijt gegeten. Hij wordt gemaakt met havermoutvlokken, water en zout. Erg goedkoop dus! Scottish porridge eet je niet met suiker of stroop! Schotse pap moet zout zijn.

Recepten

 

Scottish Eggs

IngrediŽnten voor 6 personen:

6 koude hardgekookte eieren
500 gr halfom gehakt of 500 gr verse worst (zonder vel)
1/2 kop bloem
2 geklopte eieren
3/4 kop fijn broodkruim
plantaardige olie om in te frituren
 

Pel de eieren. Verdeel het gehakt in 6 gelijke porties en druk dit plat. Rol elk ei door de bloem en vouw steeds 1 portie gehakt om het ei heen.  Maak er in je handen een mooie bal zonder scheurtjes van.
Rol dit door het geklopte ei en daarna door het broodkruim. Rol het daarna nogmaals door het ei en het broodkruim. Dit heet paneren. 

Frituur de ballen in olie van ongeveer 180 graden. Laat hier een volwassene mee helpen!  Bak elk ei ongeveer 4-5 minuten totdat het gehakt gaar is en mooi bruin. Laat de Scottish eggs uitdruipen op vetvrij papier.

 

Scottish Tablet

IngrediŽnten:

 

Half kopje water

half kopje melk

120 gram roomboter

900 gram suiker

1 blikje gecondenseerde zoete melk

 

1 laag bakblik en een roestvrijstalen pan

Een kopje koud water

Doe het water en de melk in een pan. Voeg de boter toe en smelt dit langzaam. Voeg de suiker toe en smelt dit heel langzaam, tussendoor roeren. Als de suiker is opgelost, kook het mengsel 5 minuten. Voeg dan de gecondenseerde melk toe en kook nog eens voor ongeveer 12 minuten. Op de foto kun je zien wat voor kleur het mengsel moet hebben. Als je een klein beetje met een lepe uit de pan haalt en in een kopje met koud water laat zakken moet het een zachte bal worden die langzaam van de lepel af glijdt. Haal de pan dan van het vuur en roer 5 minuten totdat het dikker wordt. Giet het mengsel dan voorzichtig in het bakblik en laat een nacht afkoelen op kamertemperatuur. LET OP! Gesmolten suiker is ERG heet en kan erge brandwonden veroorzaken doordat het blijft plakken aan je huid. Doe dus alles samen met een volwassene, doe geen gekke dingen en NIET proeven tussendoor of je verbrandt je tong!

 

VEEL SUCCES EN SMAKELIJK ETEN!

 

Je bent nu aan het einde van Eten en Drinken. Klik hier om de test te maken!